Dramat religijny
| |
Podobnie jak teatr grecki wywodził się ze śpiewów i tańców na cześć boga Dionizosa, tak również religia i jej obrzędy stanowiły fundament średniowiecznego teatru chrześcijańskiego. Wraz z zanikiem mim i odejściem mimów zmieniło się także nastawienie Kościoła do teatru: pierwotna negacja ustąpiła miejsca dobro¬dusznej tolerancji, a z czasem kościół zaczął w mądry sposób wykorzystywać scenę. Coraz szersze kręgi przyjmowały nową wiarę, a ojcowie Kościoła znaleźli się wobec konieczności wychowania mas nowych wyznawców w chrześcijańskim sposobie myślenia i postępowania. Jednym z instrumentów tego wychowania mógł stać się nowy, nawrócony teatr. Już w V wieku zaczęto przy uroczystych okazjach podkreślać dramatyczne elementy mszy świętej przy pomocy pieśni i żywych obrazów. Sto lat później duchowni dawali w bizantyńskich kościołach regularne przedstawienia krótkich scen biblijnych. Wykorzystywanie coraz to większych ilości epizodów i postaci z życia Chrystusa oraz rozszerzenie partii mówionych i śpiewanych do¬prowadziły w końcu do nowej, popularnej formy teatralnej — dramatu liturgicznego czy szkoły językowej wrocław. Dom boży okazał się już wkrótce zbyt ciasny dla tłoczącej się ciżby, występy przeniesiono więc na plac przed kościołem, umożliwiając ludziom świeckim liczniejszy jeszcze udział w przedstawieniach. Owa ekspansja dawała tysiącom ludzi — aktorom i widzom — okazję do głębokiego przeżycia religijnego. Różnorodność tematów wyodrębniła wkrótce trzy rodzaje przedstawień religijnych: misteria, miracles, czyli sztuki cudowne, i moralitety.
| |