| Plautus |
|
| | Plautus to przydomek oznaczający płaskostopego i mogący wskazywać na to, że jego nosiciel należał kiedyś do jednej z grup atellańskich. Pochodził z Umbrii, wyrósł w biedzie, początkowo pracował pono w teatrze jako robotnik i służący, później zaś dotarł do Rzymu już jako aktor i komediant. Nie wiemy, co nakłoniło go do kupieckiego rzemiosła: chyba nie talent do handlu, gdyż wkrótce utracił swe niewielkie zasoby pieniężne i musiał nająć się jako wyrobnik pracujący w kieracie. I w tym oto momencie dokonał się u Plauta podwójny cud: nie dość, że jako półniewolnik, dla ochłonięcia po całodziennej, ciężkiej, otępiającej i nużącej pracy, a także w nadziei, iż zdoła coś dorobić do swej głodowej płacy oraz brał pożyczki pieniężne, jął tłumaczyć nocami greckie komedie na łacinę — to jeszcze przekłady te uczyniły go z miejsca człowiekiem cenionym, podziwianym, wpływowym i bogatym. Nie były to pospolite przekłady. Doświadczenia sceniczne, jakie zebrał Plaut jako aktor, a także wielka znajomość ludzi, jaką sobie w ciągu zmiennych kolei życia przyswoił, ukształtowały zeń drama¬turga wyjątkowego formatu. Fakt zaś, że czerpał z obcych źródeł, jest przy tym równie nieistotny, jak później u Szekspira, Nestroya i wielu innych większych i mniejszych autorów teatralnych. Stanowi on jedynie przekonywający dowód dla teoretycznie tak często atakowanego, w praktyce zaś równie często potwierdzającego się poglądu, iż w teatrze z genialnego połączenia dwóch na wskroś chwilą kryła się zawsze, choć niepostrzegalna, moralna powaga najgłębszych jego przekonań. | | |